Nazwiska widok główny

ZIEMIAŃSKI

Pochodzenie nazwiska można łączyć z nazwą miejscową Ziemiany z byłego powiatu sierpeckiego i dawniej w Prusach Wschodnich, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 609. Nazwisko można wywodzić także wprost od przymiotnika ziemiański ‘tyczący się ziemianina albo ziemiaństwa, rolniczy, rolny, agrarny’ albo od rzeczownika ziemianin, czyli: 1. mieszkaniec ziemi, człowiek, 2. ziomek, 3. rolnik, kmieć, chłop, włościanin, 4. szlachcic, właściciel majątku ziemskiego, dziedzic, obywatel ziemski, zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 499-500.

ZIEMIĄK

Nazwisko Ziemiak z przedłużoną nosowością, od apelatywu ziemia + formant –ak, K. Rymut, Nazwiska Polaków, Kraków 1991s. 303. Por. też imiona typu Siemak, Siemięta, Siemiątek, te od imię zawierających człon Siem(i), np. Siemirad, Siemowit.

ZIEMIROWSKI

Potencjalne podstawy etymologiczne nazwiska to: I. staropolskie imiona złożone Siemir i Siemirad, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. II, s. 419; II. nazwa miejscowa Ziemieryno, odnotowana na terenie byłego powiatu witebskiego, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 609; III. nazwa miejscowa Siemirowo, odnotowana na terenie byłego powiatu lęborskiego, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. X, s. 550; IV. Rzeczownik ziemia, czyli: 1. kula ziemska, 2. świat doczesny, 3. ląd, stały kontynent, 4.

ZIEMSKI

Nazwisko można wywodzić od przymiotnika ziemski, czyli: 1. tyczący się planety na której mieszkamy, 2. doczesny, światowy, 3. krajowy, swojski, 4. ziemiański, rolny, wiejski, 5. powiatowy, prowincjonalny, 6. po ziemsku = po ludzku, nisko, materialnie, zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 502. Por. także nazwę miejscową Ziemskie z byłego powiatu rzeżyckiego, zob. Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV s. 611.

ZIENTARSKI

Nazwisko można wywodzić od niemieckiej nazwy osobowej Sinter, ta zaś pochodzi od imienia złożonego Sindhari, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. II, s. 571. Inną potencjalną podstawą jest rzeczownik zięć ‘mąż córki’.

ZIEWIŃSKI

Nazwisko można interpretować na dwa sposoby. Pierwszym z nich jest uznanie go za formę odmiejscową, utworzoną od nazwy Ziewino „zaścianek nad rzeką Świrach, powiat święciański, w czwartym okręgu polskim, gmina Wojstom, okręg wiejski Ruskie Sioło, o 66 wiorst od Święcian, należy do dóbr skarbowych Markowo”, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV s. 613. Drugą możliwością interpretacyjną jest uznanie nazwiska za formę pochodną od czasownika ziewać, czyli: 1. „zaczerpnąwszy z zewnątrz powietrza, przez otwarte usta wyzionąć je z głębi gardła”, 2.

ZIEZIULEWICZ

Nazwisko Zieziulewicz jest formą pierwotnie patronimiczną, utworzoną od przezwiska ojca. Podstawę nazwy stanowi rzeczownik zazula/zezula ‘kukułka’, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, Kraków 2001, t. II, s. 730. Jan Siwik („Encyklopedia nazwisk i przydomków szlacheckich”, Warszawa 2010, s. 784) odnotowuje szlachecką rodzinę o tym nazwisku –„Zieziulewicz h. – 1700 r. Zieziułówka, woj. mińskie”.

ZIĘTKO

Nazwisko jest formą pochodną od rzeczownika zięć ‘mąż córki’. Nazwę osobową Ziętek odnotowano na terenie Polski w 1598 roku (zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, t. II L-Ż, Kraków 2001, s. 741). Por. także nazwę miejscową Ziętkowice, odnotowaną na terenie byłego powiatu żywickiego zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV s. 613.

ZILT

Zgermanizowane nazwisko staropruskie *Silĭtē, por. Sylige, R. Trautmann, Die altpreußischen Personennamen, 2. Umveränderte Auflage, Göttingen 1974 s. 91. Mniej prawdopodobne jest pochodzenie nazwiska od niemieckiego apelatywu  zielen: 1. ‘celować, mierzyć’, 2. ‘zmierzać’ (do czegoś). Por. też die Zille 'barka (rzeczna)’.

ZIMEN

Nazwisko proste, od niemieckiego imienia Ziemen/Siemen, H. Bahlow, Niederdeutsches Namenbuch, Vaduz Lichtenstein 1987 s. 555. Ewentualnie od środkowoniemieckiego zimen, średnio-wysoko-niemieckie zëmen, ‘spajać, składać, złączyć’, F. Kluge, Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache, 21 veränderte Auflage, Berlin, New York 1975 s. 883. Można też potraktować to nazwisko jako wariant nazwiska Zieman lub łączyć ze staropruskim rdzeniem Sem-, por. Semeke, R. Trautmann, Die altpreußischen Personennamen, 2. Umveränderte Auflage, Göttingen 1974 s. 91. Zob. Zieman.

Strony