Nazwiska widok główny

ZYCH

Nazwisko pochodzi od imion na Zy- typu Zygmunt lub na Ży- typu Żyrosław. Por. także nazwę miejscową Zychy z byłego powiatu noworadomskiego i koneckiego, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 703. Nazwę osobową Zych odnotowano na terenie Polski w 1398 roku , zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. II, s.  698.  Jan Siwik („Encyklopedia nazwisk i przydomków szlacheckich”, Warszawa 2010, s. 788) odnotowuje szlachecką rodzinę o tym nazwisku – Zych vel Kośmiński, vel Kożmiński, vel. Kuźmiński, vel Sasanek herbu Lubicz.

ZYGIERT

Nazwisko spolszczone graficznie i fonetycznie, pochodzi od niemieckiego imienia złożonego pochodzenia germańskiego Sigihard/Sieg(h)art, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. II, s. 750. Poszczególne człony tego imienia to: sieg < sigu ‘zwycięstwo’ i hart ‘twardy, srogi, nieugięty’, a także ‘mocny, dzielny’. Imię stało się bazą takich form jak Sickert, Siegert, a także spieszczonych Sieg, Siegle itp., zob. R. Kohlheim, Familiennamen. Herkunft und Bedeutung, Manheim 2005, s. 622.

ZYGLEWSKI

Nazwisko można wywodzić od niemieckiej nazwy osobowej Siegel, pochodzącej od imion złożonych powstałych na bazie germańskiego Sigu, np. Siegfried, Sieghart lub od określenia zawodu średniowysokoniemieckiego sigel ‘pieczęć, pieczątka’ i określenie ich wytwórcy lub sprzedawcy, zob. R. Kohlheim, Familiennamen. Herkunft und Bedeutung, Manheim 2005, s. 622.

ZYGMUNT

Nazwisko pochodzi od występującego na terenie Polski od XIII wieku imienia chrześcijańskiego pochodzenia germańskiego Zygmunt < Siegmund, które podobnie jak Siegfred, pierwotnie oznaczało ‘doskonałego, często odnoszącego zwycięstwa, strzelca', zob. J.K. Brechenmacher, Etymologisches Wörterbuch der Deutschen Familiennamen, II Auflage, t. I-II, Limburg a.d. Lahn 1957-1963 t. II s. 605. Imię pochodzi od sigi- ‘zwycięstwo’ i mund ‘opieka, pomoc’, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków, t. II, s. 750. Zygmunt, król Burgundii i męczennik, był jednym z najpopularniejszych świętych w Europie, zob. M.

ZYPPER

Nazwisko Zypper to prawdopodobnie spolszczona fonetycznie i graficznie forma, pochodząca od niemieckiej nazwy osobowej Zipper, która z kolei została utworzona od imienia Cyprianus, oznaczającego po łacinie ‘pochodzący z Cypru’, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, Kraków 1999, t. I, s. 105.

ZYPS

Nazwisko pochodzi od niemieckiej nazwy osobowej Zips, ta z kolei od nazwy regionu – Spisz, a także tak samo brzmiącej nazwy miejscowej (Zips) na Śląsku i w Górnej Frankonii, zob. K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny, Kraków 1999, t. I, s.105, R. und V. Kohlheim, Familiennamen. Herkunft und Bedeutung, Mannheim 2005, s. 747. Czyli jest to forma pierwotnie wskazująca na miejsce pochodzenia.

ZYSK

Nazwisko Zysk pochodzi od rzeczownika zysk, czyli: 1. zarobek, procent, profit, 2. sposób szukania zarobku, prywata, interesowność, wyrachowanie, 3. to, co na skazanym zasądzono wyrokiem sądowym, wykonanie prawa lub od czasownika zyskać/zyskować, czyli: 1. znaleźć, 2. wycofać swoje z procentem, osiągnąć zysk, zarobić, wygrać, skorzystać, 3. osiągnąć, zdobyć, wygrać, zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 672.

ZYSKOWSKI

Nazwisko pochodzi od czasownika zyskać/zyskować, czyli: 1. znaleźć, 2. wycofać swoje z procentem, osiągnąć zysk, zarobić, wygrać, skorzystać, 3. osiągnąć, zdobyć, wygrać, por. też zysk: 1. zarobek, procent, profit, 2. sposób szukania zarobku, prywata, interesowność, wyrachowanie, 3. to, co na skazanym zasądzono wyrokiem sądowym, wykonanie prawa,  zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 672. Potencjalną podstawą nazwiska jest też nazwa miejscowa Zyski z byłego powiatu mazowieckiego, zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 707.

ZYŻAŃSKI

Nazwisko utworzone formantem -ski od nazwy miejscowej Żyżany w byłym powiecie trockim, Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, Warszawa 1880, t. XIV s. 926.

ŹREBIEC

Nazwisko pochodzi od apelatywu źrebiec 1. młody osobnik zwierzęcia jednokopytowego „źrzebiec, roczne źrzebię do dwu lat zowie się źrebczykiem, od półtrzecia roku do czwartego już źrebiec, a gdy już ma wszystkie końskie zęby już wtedy należy mu się imię konia”, „gniew długo wierzga, jak podgórski źrzebiec, a długo się uspokoić a postanowić nie może”, 2. ogier (zob. tzw. Słownik warszawski, t. VIII, s. 679). Źrzeb- pochodzi z prasłowiańskiego *gerb- (zob. A. Brückner, Słownik etymologiczny języka polskiego, Warszawa 1974, s. 666).

ŹRÓDLEWSKI

Nazwisko utworzone przyrostkiem –ewski od nazwy miejscowej, pochodzącej od rzeczownika źródło, jak np. Źródelnia (były powiat ostrzeszowski), Źródliska (były powiat łukowski), Źródła (byłe powiaty: łaski, stopnicki, lipnowski, chrzanowski) - zob. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, s. 667.

ŻABÓWKA

Nazwisko pochodzi od rzeczownika żaba, czyli: 1. gatunek zwierzęcia, wyrzucono go jak żabę z wierszy = jak niepotrzebnego, zawadzającego, pogardzanego, 2. przenośnie ‘człowiek nadęty, próżny, zarozumialec’, a także ‘dziecko małe niedołężne a rozkoszne, maleństwo, berbeć, żaba zielona – przezwisko w gniewie kobiety bladej i chorowitej, 3. drzewo, którym się obraca biegun u wrotni w stodole, 4. gatunek mniejszych kaczek, 5.  wędka rybacka na sumy z żywą żabą jako przynętą, 6. choroba końska,   zob. tzw. Słownik warszawski, t. VII s. 682.

Strony